COVID-19 Hastalarının Genom Dizilemesi ve Biyoinformatik Teknikler İle Hastalığa Genetik Yatkınlığının Ve Klinik Prognoz İle İlişkisinin Belirlenmesi
Dünya Sağlık Örgütü, 11 Mart 2020 tarihinde COVID-19 salgının dünya çapında pandemik bir salgın olduğunu açıklamıştır. COVID-19 salgını, 188 farklı ülkeye hızlı bir şekilde yayılmış ve 10 Mart 2021 itibariyle dünya çapında 117 milyondan fazla COVID-19 vakasına ve 2.6 milyondan fazla COVID-19 bağlantılı ölüme yol açmıştır. Enfeksiyon, bazı hastalarda ağır geçerken, bazılarında hafif veya orta derecede seyredip, bazılarında asemptomatik geçmektedir. Hastalık yatkınlığına ve enfeksiyonun progresyonuna etki edebilecek özellikle genetik risk faktörlerinin saptanmasına yönelik çalışmalar mevcuttur. Çalışmalardan elde edilen bulgular, genetik varyasyonların insanlarda bağışıklıkta bireyler arası değişkenliğe katkıda bulunduğunu göstermektedir. Bu genetik varyasyonların, SARS-CoV-2 enfeksiyonuna karşı bağışıklık tepkilerini etkileyebildikleri bilinmekle birlikte bağışıklığın kontrol edilmesindeki rolleri henüz tam olarak açıklanamamıştır. SARS-CoV-2 enfeksiyonuna ve hastalık sonucuna doğal/sitokin bağışıklık yanıtında genetik/epigenetik mekanizmalara ilişkin temel bir anlayış kazanmak adına geniş çaplı araştırma çabaları gerekmektedir. Bu sayede elde edilebilecek bilgiler ile COVID-19 ’a yönelik risk grupları belirlenebilir ve yeni tedavi seçenekleri keşfedilebilir. Bu çalışmada, COVID-19 hastalığı geçiren kişilerde hastalık yatkınlığına sebep olabilecek genlerdeki yeni ve spesifik varyantlar incelenecek ve bunların gen regülasyonu üzerindeki etkileri araştırılacaktır. Bu kapsamda, ağır şiddetli ve orta/hafif şiddetli COVID-19 geçiren kişilerden ve sağlıklı bireylerden toplanan kan örneklerinden tüm genom dizileme çalışması yapılacaktır. Dizileme sonrasında analiz edilen verilerle genetik faktörlere bağlı olarak yüksek veya düşük risk altındaki bireylerin belirlenmesi sağlanacak ve SARS-CoV-2 enfeksiyonu hakkında global olarak ihtiyaç duyulan bilgi birikimine katkıda bulunulacaktır.